Kurban Yardim 2024 Kurban Yardim 2024

FOTOVOLTAİK SİSTEMLERDE YAŞANAN DEĞİŞİKLİKLER NELER

Yunanistan’da güneş enerjisi fotovoltaik sistemler 2009 yılından beri kurulmaya başlandı. İlk başvurular araziler için 2007’de, çatılar için ise 2009 yılında ba

Batı Trakya 21 Mart 2013
FOTOVOLTAİK SİSTEMLERDE YAŞANAN DEĞİŞİKLİKLER NELER

Yunanistan’da güneş enerjisi fotovoltaik sistemler 2009 yılından beri kurulmaya başlandı. İlk başvurular araziler için 2007’de, çatılar için ise 2009 yılında başladı. Henüz birkaç yıl geçmesine rağmen araziler için kapasite dolmuş durumda. Ancak kurulan sistemler başvuruların çok altında ve büyük bir dengesizlik söz konusu. Bunun haricinde fiyatlarda değişiklikler yaşandı. Elektrik Kurumu (DEH) fiyatları aşağıya çekti. Panel fiyatları da düştü. Fiyatlardaki değişikliklerin ne olduğunu, sözleşmelerde fiyatların neden aşağıya çekildiğini ve araziler için kapasitenin neden kısa sürede dolduğu konularında bilgi almak için TEXNOMHXANİKH (TEKNOMİHANİKİ ) Şirketi’nden Elektrik ve Elektronik Mühendisi Hüseyin Hafız Ahmet ile görüşme gerçekleştirdik ve merak ettiklerimizi sorduk. Hafız Ahmet sorularımıza verdiği cevaplarda şunları belirtti.

Ramadan MOLLA: Fotovoltaik sistemlerde yaşanan değişiklikler nelerdir?

Hüseyin HAFIZ AHMET:  Fotovoltaik sistemlerde değişiklikler panel fiyatlarında yaşandı. Bir evin çatısına kurulan 10 kW’lık sistem ilk zamanlarda 40.000 bin yada 45.000 bin Euro’ya mal oluyordu. Ancak son zamanlarda paneller ucuzladı. Bugün, çatı sisteminin kurulumu15.000 bin Euro’ya kadar düştü. Panel fiyatlarındaki düşüş elektrik kurumu (DEH) ile yapılan sözleşmelere de yansıdı. Bizler DEH’deki fiyat düşüşünü kademeli olarak bekliyorduk fakat keskin bir düşüş oldu. Avrupa’nın diğer ülkelerinde de düşüş var. Örneğin, Almanya’daki fiyat 0.17 Euro’dur. Diğer ülkelerde sözleşme fiyatları kademeli düşerken, Yunanistan’da panel fiyatları iyice takip edilemediğinden dolayı keskin bir düşüş oldu.

R.M: Elektrik Kurumu bugüne kadar fiyatlarda ne tür değişiklikler yaptı?

H.H.A: Elektrik Kurumu bugüne kadar iki kez ciddi şekilde fiyatları aşağıya çekti. İlk hamlesini 2012 yılının Şubat ayında yaptı. Hem arazi hem de çatı fiyatlarını  düşürdü. Şubat ayındaki sözleşmeler 0.52 Euro ile yapması gerekirken 0.49‘la yapıldı. Fiyatlardaki düşüşte ülkede yaşanan ekonomik kriz ve hükümetlerin belirsiz bir süreçten geçmeleri etkili oldu. Hükümetler panel fiyatlarının hızlı bir şekilde düşmesine tepki gösteremedi. 2012 yılının Ağustos ayında vatandaşlar elektrik kurumu ile sözleşmeleri 0.49 Euro ile yaptılar. Sözleşmeleri bu fiyatla yapanlar bize göre en şanslı kişilerdir. Tabi sistemlerini 2009 yılının başında kurmuş, 45.000 bin Euro ödemiş olan kişiler, panel fiyatlarında yaşanan düşüşler nedeniyle kendilerinin mağdur olduğunu düşünebilirler. Ancak onlar fiyatların düşmeye başladığı süreye kadar belirli bir miktar parayı da kazandılar. Şubat ayında yeni yapılan sözleşme fiyatlarında devlet yine düşüşe gitti ve fiyatlar 0.25 Euro’ ten 0.238 Euro’e düştü.

R.M: Sözleşmeleri yüksek fiyatla yapanlar düşürülen fiyatlardan etkilendi mi?

H.H.A: Elektrik Kurumu ile sözleşmesini yüksek fiyatla yapanlar fiyat düşüşünden etkilenmedi. Çünkü onlar DEH ile 25 yıllık sözleşme yaptılar ve bu süre içerisinde onların fiyatlarında değişiklik olmayacak. Şöyle bir şey var. İlk zamanlarda millet sisteme güvendi. Örneğin, DEH çatı sistemlerinde sözleşme yapanlara paralarını 4 ayda bir sorunsuzca ödedi. Ödemeleri gören vatandaşlar fotovoltaik sistemlere bir ara yoğun ilgi gösterdi. Ev çatıları hazır olanlar sistemi kurdurdu. Evrakları hazır olmayanlar gerekli işlemleri yaptılar. Senetleri olmayanlar senet çıkarmaya başladı hatta bunun için ev yapanlar dahi oldu. Bir noktadan sonra güneş enerjisi sistemi çok kârlı iş haline geldi. Çatılarda kurulan fotovoltaik sistem programı evlere katkı sağlamak amacıyla çıkarıldığından dolayı elde edilen gelir de vergiye tabi tutulmuyor. Arazi sistemleri işletme olarak değerlendirildiğinden elde edilen gelirin ’si devlet tarafından vergi olarak alınıyor.

R.M: Yunanistan fotovoltaik sistemler konusunda ne durumda?

H. H.A: Yunanistan’da fotovoltaik sistemler için ilk başvurular 2007 yılında Atina’da araziler için yapılmıştı. İlk zamanlarda devlet desteği de vardı. Başvurular, 2009 yılından onaylandı. Araziler için çok kişi başvurduğundan sistem şu anda kilitlenmiş durumda. Arazi sistemlerin maliyetleri yüksek olduğu için izin alanların bazıları belirli bir süre bekliyordu. Yunanistan’da her sektörde olduğu gibi fotovoltaik sistemlerde de rant elde etme yoluna gidildi. Bazıları izinlerini başkalarına satmaya yöneldi. Bunu çok kişi yaptığından araziler sistem kilitlendi. Bugün arazi izinlerine baktığımızda Yunanistan 2020 yılında hedeflediği elektriğin ’ni güneş enerjisi ile karşılanma oranı şimdiden dolmuş ancak kurulan sistemlerin oranı sadece %7’dir. Büyük bir dengesizlik söz konusudur. Çatı sistemlerinde bir sıkıntı yok. Çünkü çatı sistemlerde üretilen elektrik hemen tüketiliyor. Çatılar için izin alma konusunda sıkıntı yaşanmıyor ancak araziler için izin verilmiyor.

R.M: Sistemi kurulmamış izinlerin iptali için süre belli mi?

H.H.A: Fotovoltaik sistemlerle ilgili çıkan ilk kanunda izinler için verilen bir süre yoktu. Ancak, yeni yasa önceden çıkartılan izinlere Mart 2012’ye süre tanıdı. Bu zamana kadar yapan yaptı, ondan sonra izinler geçerliliğini yitiriyor. Sistemi kurmayan ancak iznini önceden çıkaranlar Elektrik Kurumu ile sözleşmeyi eski fiyat yapacak. Araziler için izinlerin çok olması fakat kurulan sistemlerin az olması nedeniyle yaşanan sıkıntıdan dolayı çıkan yeni yasa eski izinlerle sistemini Mart 2012 yılına kadar kuranlara eski fiyattan yararlanma olanağı sağladı. Bu tarihten itibaren sistemini kuranlar DEH ile sözleşmeleri yeni fiyatla yapmaları kararlaştırıldı. Sistemini önceden yapanlardan devlet gelirin %’ni vergi olarak alıyordu. 2012 yılında kuranlardan ise 0 vergi alıyor. DEH faturalardan devlete bir gelir geliyordu. Bu gelirde açıklık olduğundan devlet, elektrik alım satımını yapan kurumun kasasında para miktarını arttırmak için bu vergiyi getirdi. Fotovoltaik sistemlerin sözleşmesi de bu kurumla yapılıyor. Bu kurumun kasasını doldurmak için sistem sahiplerinden belirli bir miktar tutarak kasayı kurtarmaya çalıştılar. Devlet arazilere iki artı bir yıl olmak üzere üç yıllığına ekstra vergi alınacak sonra da eski vergiye dönülecek. Bu vergi çatı sistemleri için geçerli değildir.

R.M: Elinde tapusu olmadığı için sistemden yararlanamayan çok azınlık insanı var mı?

H.H.A: Azınlık köylerinde çok kişinin evi yada tarlası için senedi olmadığı ortaya çıktı. Batı Trakya’da sadece azınlık insanında değil çoğunluk insanında da benzer sıkıntı var. Ama azınlıktan çok fazla kişi bu sistemden yararlanamadı. Örneğin bizlere gelen 10 kişiden 8’i elinde senedi olmadığı için sistemi kurduramadı. Eğer ki, senet sıkıntısı yaşanmasaydı azınlıkta bugüne kadar kurulan sistemlerin 4 kat daha fazla kurulacaktı. Şunu gördük ki, güneş enerjisi için azınlık toplumunda ekonomi ikinci plânda kaldı. Ana sıkıntı senetlerdi. Bazıları senet çıkarmak istedi ancak, çıkarılacak olan senet kişiye ekstradan 15.000 bin Euro’ya mal olacağından dolayı sistem kurmak isteyenlerin büyük bir bölümü bundan vazgeçti. Aslında bunları yapmak gerekiyor. Bizler bazılarını yönlerdik ve yapanlar oldu. Sonuç itibariyle senedi bugün çıkarmazsan yarın çıkarmak zorunda kalacaksın. Bu konuyu Rodop Milletvekili Ahmet Hacıosman’a da aktardık. Kendisine Batı Trakya Türk Azınlığı’nın senet konusunda büyük sıkıntı yaşadığını söyledik. Kendisinin bu konuda girişimleri oldu ancak ilerleme kaydedilemedi. Sadece bazıları geçmişte yaptıkları evlerini bildirdiklerinde daha az para ödediler.

R.M: Kriz fotovoltaik sistemlerin kurulmasını ne kadar etkiledi? Vatandaş panel fiyatların düşüşünden ne kadar haberdar?

H.H.A: Doğrusunu söylemek gerekirse ülkede yaşanan ekonomik kriz akabinde devlet tarafından vatandaşa yüklenen vergiler haliyle herkesi etkiledi. Televizyonlarda çıkan olumsuz haberlerden vatandaşlar oldukça etkilendi. Vatandaş geleceğe karamsal baktığından fotovoltaik sistem kurmak istediğinde maliyetini bir kez daha düşünüyor. Ancak, gerçek olan bir şey var. Bir kişi bu sistemi kurduğu zaman para kaybetmiyor. 25 yıllığına yatırım yaptığı paranın karşılığını garanti altına alıyor. Kişi sadece sistem kurulurken para ödeyecek. Ondan sonra herhangi bir ödeme yapmayacak üstelik elde ettiği geliri de vergiye tabi tutulmayacak. Çok sayıda vatandaş bugün elektrik kurumu tarafından düşürülen sözleşme fiyatlarını düşünüyor. Ancak çoğu panel fiyatlarının düştüğünden haberdar değil. Vatandaşın düşük fiyatla yapılan sözleşmeden herhangi bir kaybı yok. Çünkü, önceden 45.000 Euro’ya kurulan çatı sistemini vatandaş bugün 15.000 Euro’ya kuruyor. Çatı sistemini daha az maliyetli olduğundan haliyle geliri de daha az oluyor. Ama temiz oluyor ve herhangi bir sıkıntı yaşamıyor.

R.M: Sistemi kuran kişi DEH’den ne zaman para almaya başlıyor?

H.H.A: Bu konuda prosedür şu şekilde işliyor; Evinizin çatısına yada tarlanıza sistem kurulmadan önce gerekli olan evraklar hazırlanıyor. Hazırlanan evraklarla birlikte DEH’ye gidiliyor sözleşme yapılıyor. Sistem sözleşme yapıldıktan sonra kuruluyor ve tamamlandığında DEH’ye bildiriliyor. DEH, üretilen elektriği kendi sistemine dahil etmek için kendine ait sayacı takıyor. Sayaç takıldığı günden itibaren vatandaş para kazanmaya başlıyor. Takılan sayaçlar genelde 4 ayda bir kontrol ediliyor. Sayaç kontrol edildikten kısa süre sonra vatandaş parasını alıyor. Elektrik Kurumu üretilen elektriğin karşılığını otomatik olarak vatandaşın banka hesabına yatırıyor.

R.M: Bugün çatı sisteminin maliyeti ne kadar ve vatandaşa yıllık getirisi ne kadar?

H.H.A: İlk zamanlarda çatı sistemi 40 - 45.000 bin Euro’ya mal oluyordu ve yıllık getirisi 7.500 ile 8.000 bin Euro civarındaydı. Panel fiyatlarının düşmesi ile birlikte bugün evin çatısına kurulan sistem 15.000 bin Euro’ya düştü. Panel fiyatlarındaki düşüşle birlikte DEH ile yapılan sözleşme fiyatlarında da düşüş oldu. Ev çatılarında kurulan sistemlerin yıllık getirisi bugün 3.500 ile 3.750 Euro civarındadır. Geçmişte olduğu gibi DEH ile sözleşmeler yine 25 yıllığına yapılıyor ve elde edilen gelir yine vergiye tabi tutulmuyor.

Millet gazetesi logo
© 2024 Millet
KÜNYE
MİLLET MEDİA Kollektif Şirketi
Genel Yayın Yönetmeni: Cengiz ÖMER
Yayın Koordinatörü: Bilal BUDUR
Adres: Miaouli 7-9, Xanthi 67100, GREECE
Tel: +30 25410 77968
E-posta: info@milletgazetesi.gr
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
MİLLET MEDİA O.E.
Υπεύθυνος - Διευθυντής: ΟΜΕΡ ΖΕΝΓΚΙΣ
Συντονιστής: ΜΠΟΥΝΤΟΥΡ ΜΠΙΛΑΛ
Διεύθυνση: ΜΙΑΟΥΛΗ 7-9, ΞΑΝΘΗ 67100
Τηλ: +30 25410 77968
Ηλ. Διεύθυνση: info@milletgazetesi.gr