Dünya çapında şok: Altın ve gümüşte sert düşüş piyasaları sarstı

Küresel finans piyasalarında dün ve bugün altın ve gümüş fiyatları rekor düşüşler yaşadı, değerli metallerde trilyon dolarlık kayıplar kaydedildi. Doların güçlenmesi ve Fed belirsizliği yatırımcıları paniğe sürüklerken, dünya ekonomisi riskli varlık fiyatlamasında yeniden şok dalgasıyla karşılaştı. Yatırımcılar güvenli liman algısını yeniden sorgulamaya başladı.

Küresel piyasalarda panik satışı

Asya piyasalarının açılmasıyla başlayan sert satış dalgası, kısa sürede Avrupa ve ABD piyasalarına yayıldı. Altın ve gümüşteki eş zamanlı düşüş, son yılların en sert günlük hareketlerinden biri olarak kayda geçti.

Ons altın kısa sürede ciddi değer kaybederken, gümüşteki düşüş çok daha sert oldu. Yatırımcılar, haftalardır süren yükseliş sonrası hızla pozisyon kapatmaya yöneldi ve bu durum küresel çapta zincirleme satışları tetikledi.

Dolar güçlendi, euro baskı altında

Değerli metallerdeki sert satış, ABD dolarının küresel ölçekte güçlenmesine yol açtı. Yatırımcılar belirsizlik ortamında dolara yönelirken, euro ve diğer büyük para birimleri baskı altında kaldı.

Uzmanlara göre bu tablo, yüksek faiz beklentileri ve Fed politikalarındaki belirsizlik ile doğrudan ilişkili. Güçlü dolar, altın ve gümüş gibi faiz getirisi olmayan varlıkları yatırımcı açısından daha az cazip hâle getiriyor.

Altın neden çakıldı?

Analistlere göre bugünkü sert düşüşün başlıca nedenleri:

• ABD Merkez Bankası (Fed) politikalarına ilişkin belirsizlik
• Faizlerin uzun süre yüksek kalacağı beklentisi
• Doların küresel ölçekte güçlenmesi
• Uzun süredir yükselen altın ve gümüşte kâr satışlarının hızlanması

Bu etkenler, güvenli liman olarak görülen metallerde ani ve sert bir düzeltmeye yol açtı.

Uzmanlardan değerlendirme: Tarihi düşüş ve fiziki altın riski

Altın ve Para Piyasaları Uzmanı İslam Memiş, yaşanan sert düşüşü “tarihi” olarak nitelendirdi. İslam Memiş, “Altın puslu havayı seviyor.” diyerek savaş lobilerinin piyasayı diri tuttuğuna işaret etti. Fiyatlardaki ani değişime dikkat çeken Memiş, “Dün bu saatlerde gram altın 8 bin liraydı, şu an 7 bin 613 lira… Tarihte böyle bir şey görülmemiş” sözleriyle volatilitenin boyutunu gözler önüne serdi. Haziran ayında beklenen 8 bin lira seviyesinin Ocak ayında görüldüğünü vurgulayan Memiş, yıl sonu için beklentisini yükselterek, “Yıllık bazda bir tahminde bulunmak gerekirse gram altın tarafında Türkiye’de ilk defa bu yıl 10 bin lirayı görme ihtimalimiz kuvvetlendi.” değerlendirmesinde bulundu.

Posta Gazetesi Ekonomi Müdürü Bilal Emin Turan ise piyasanın farklı bir boyutuna dikkat çekiyor. Turan’a göre, fiziki altın açısından büyük bir risk bulunmuyor: “Domino taşlardan bir tanesi harekete geçti ve taşlar tek tek devriliyor. Buradaki operasyonun amacı küçük yatırımcının elindeki fizik altını toplamak olabilir. Artık altına dayalı bir sistem tartışılıyor. Fiziki altın sigortadır. Yıllarca değerini koruyan bir metal bu. Bu nedenle o küçük yatırımcıdaki altını almak istiyor olabilirler.”

Her iki uzmanın görüşü de, sert düşüşün kısa vadeli piyasa hareketlerinden kaynaklandığını ve fiziki altının hâlâ yatırımcı için güvenli liman rolünü koruduğunu ortaya koyuyor.

Ne olabilir? Altın toparlanır mı?

Finans çevrelerinde hâkim görüşe göre, bu ölçekteki sert düşüşlerin ardından kısa vadeli bir teknik toparlanma olasılığı yüksek. Piyasalarda panik satışları sonrası genellikle tepki alımları görülüyor ve bu da fiyatların geçici olarak yukarı yönlü hareket etmesine yol açabiliyor.

Ancak uzmanlar uzun vadeli tabloya temkinli yaklaşıyor. Yüksek faiz ortamı, güçlü dolar ve ABD tahvillerinin cazipliği, altının geleneksel “kriz sigortası” rolünü zayıflatıyor. Artık yatırımcılar belirsizlik dönemlerinde altın yerine dolar, kısa vadeli tahviller ve nakit benzeri varlıklara yöneliyor.

Özetle:

Kısa vadede: Altın ve gümüşte tepki yükselişi görülebilir.

Uzun vadede: Güçlü dolar ve yüksek faizler devam ederse, altının güvenli liman cazibesi sınırlı kalabilir. Etmezse fiziki altın güvenli liman olmaya devam edecektir.