2024’te gelirlerinden fazla harcayanlar çoğunlukta

Yunanistan İstatistik Kurumu’nun (ELSTAT) verilerine göre, 2024 yılında Yunan haneleri gelirlerinden 4 milyar euro daha fazla harcama yaptı. 

Uzmanlar, bunun ülkedeki kalıcı tasarruf sorununun sürdüğünü gösterdiğini belirtiyor.

ELSTAT verilerine göre, Yunan hane halklarının 2024 yılında 158,6 milyar euro kullanılabilir gelire karşılık 162,6 milyar euro harcama yaptığı belirlendi. Böylece haneler, gelirlerinden 4 milyar euro fazla tüketim gerçekleştirdi.

Veriler, nihai tüketim harcamalarının 2023’e göre yüzde 4,6 arttığını, buna karşın kullanılabilir gelirdeki artışın yüzde 4,5’te kaldığını gösteriyor. Ekonomistler, bu farkın hanelerin ya birikimlerini harcadığını ya da borçlanmaya yöneldiğini ifade ediyor.

Tasarruflar hala ekside

Yunanistan’da hane halkı tasarruf oranı 2024’te eksi yüzde 2,5 olarak gerçekleşti. Bu oran 2023’te eksi yüzde 2,4, 2022’de ise eksi yüzde 5 düzeyindeydi. Ülke, 2012’den bu yana büyük ölçüde negatif tasarruf bölgesinde bulunuyor.

Pandemi yıllarında (2020–2021) tüketimin düşmesiyle tasarruf oranı kısa süreliğine pozitife geçmiş, ancak sonrasında yeniden negatife dönmüştü.

OECD’de son sırada

Atina Ekonomi ve İşletme Üniversitesi’nin (AUEB) Eurobank desteğiyle hazırladığı araştırmaya göre, Yunanistan OECD ülkeleri arasında en düşük hane halkı tasarruf oranına sahip ülke konumunda.

Araştırma sonuçlarına göre:

Ortalama yıllık tasarruf 1.076 euro, iki yetişkin ve çocuklu ailelerde tasarruf eksi 2.159 euro, emekliler yılda ortalama 2.248 euro ve ücretliler 542 euro olduğu belirtildi.

Serbest meslek sahipleri ise yalnızca 63 euro biriktirebiliyor.

Uzmanlar düşük tasarruf oranını, yüksek yaşam maliyetleri, artış gösteren konut fiyatları, miras yoluyla servet aktarımı, yüksek vergi yükü ve kayıt dışı gelirlerin yaygınlığı ile açıklıyor.

Şirketlerde de borçlanma artıyor

ELSTAT verilerine göre, finans dışı şirketlerin yatırım oranı (sabit sermaye yatırımlarının katma değere oranı) 2024’te yüzde 25,2 oldu. Bu oran 2023’te yüzde 25,1 seviyesindeydi.

Genel olarak Yunanistan ekonomisi, 2024 yılında yurt dışından 13 milyar euro net borçlanma gerçekleştirdi. 2023’te bu tutar 12,6 milyar euro olarak kaydedilmişti.