Havalar soğudu, elektrik fiyatları aniden arttı

Elektrik fiyatlarındaki artış, düşük sıcaklıkların ilk kez görülmesiyle birlikte ısınma ihtiyacının artması ve buna bağlı olarak doğal gaz talebinin yükselmesiyle aynı döneme denk geldi.

Yunanistan’da elektrik fiyatları, son günlerde önemli bir artış gösterdi ve Güneydoğu Avrupa ülkelerinin çoğunu etkileyen fiyat artış dalgasının bir parçası olarak kaydedildi. Dün toptan elektrik fiyatı megavat saat başına 202,22 euro olarak belirlendi. Sadece bir gün önce bu fiyat 173,78 euroydu; yani %56,25’lik bir artış görüldü. Analistlere göre bu ani artış, Yunan hane halkları ve işletmelerin kış boyunca üstlenmek zorunda kalacağı enerji maliyetinin endişe verici bir işareti olarak değerlendiriliyor.

Elektrik fiyatlarındaki yükseliş, soğuk havaların ısınma talebini artırdığı bir dönemde gerçekleşiyor ve doğal gaz talebini de aynı oranda artırıyor. Bu durum, yenilenebilir enerji kaynaklarının üretimindeki azalma ile birlikte gözlemleniyor. Özellikle hava koşulları nedeniyle güneş ve rüzgar enerjisinin sınırlı kalması, Yunanistan’ın elektrik üretiminde büyük oranda doğal gaza bağımlı hale gelmesine yol açtı; doğal gaz, ülkenin elektrik üretiminin %52,1’ini karşılıyor. Yenilenebilir enerji kaynaklarının payı %24,2 seviyesinde kalırken linyit ise %12,1 oranında katkı sağlıyor.

Doğal gaz maliyetleri, Hollanda’daki TTF merkezinden ithal edilen doğal gazın megavat saat başına 40 euroyu aşmasıyla birlikte önemli ölçüde yükseldi ve bu da Yunanistan’daki elektrik fiyatlarını doğrudan etkiledi. Analistler, doğal gazdaki bu artış eğilimi devam ederse elektrik maliyetlerinin Yunan pazarında fiyatları baskılamaya devam edeceğini ve tüketicilere daha fazla yük bindireceğini öngörüyor.

Dikkate değer bir diğer unsur ise Yunanistan’daki elektrik fiyatlarının sadece iç taleple sınırlı kalmaması, aynı zamanda bölgesel elektrik talebinden de etkilenmesi. Son zamanlarda, İtalya ile olan denizaltı bağlantısı kapasite dolduğu için kullanılamaz hale geldi ve İtalya’dan elektrik ithalatı sınırlandırıldı. Bu durum, Yunanistan’ın komşu ülkelerden enerji desteği alma kapasitesini azaltarak ani fiyat artışlarına karşı daha savunmasız hale getiriyor.

Önümüzdeki aylarda durumun zorlayıcı olmaya devam etmesi bekleniyor çünkü bu kış soğuk hava koşullarının hâkim olacağı ve ısınma talebi artacağı öngörülüyor. Aynı zamanda Avrupa’da doğal gaz depolarından çekim yapılmaya başlandı, dolayısıyla depoların doluluk oranı %95,3’ten %93,5’e düştü. Bu gelişme, Yunanistan’ın enerji ihtiyaçlarını yüksek fiyatlı doğal gaz piyasalarından karşılamak zorunda kalabileceğine işaret ediyor ve elektrik maliyetlerinin daha da artacağı anlamına geliyor.

Uzmanlar, Avrupa pazarında veya doğal gaz ithalat maliyetlerinde ciddi bir değişiklik olmaması durumunda, yüksek elektrik fiyatlarının kış boyunca Yunan tüketiciler ve işletmeler üzerinde baskı oluşturmaya devam edeceğini, bu nedenle enerji maliyetlerini düşürmek için tedbirler alınmasının gerekli olduğunu vurguluyor.