BM raporunda Batı Trakya Türk Azınlığının sorunları yer aldı

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiserliği (OHCHR), Yunanistan’ın dördüncü Evrensel Periyodik İnceleme (UPR) süreci kapsamında sivil toplum kuruluşları ve diğer paydaşların sunduğu görüş ve tavsiyeleri içeren raporu yayımladı.

Yunanistan’daki insan hakları durumuna ilişkin 25 paydaşın katkılarının özetlendiği raporda, Batı Trakya Türk Azınlığı’nın sorunlarına ilişkin Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu’nun (ABTTF) görüş ve tavsiyelerine geniş yer verildi.

Türk kimliği ve dernek kurma özgürlüğü

Raporda ABTTF’nin görüşlerine atıfla, Yunanistan’ın Lozan Antlaşması’ndaki “Müslüman azınlık” tanımını gerekçe göstererek Batı Trakya Türk Azınlığı’nın Türk kimliğini tanımadığı yönündeki değerlendirmeye yer verildi.

ABTTF’nin, Türk kimliğinin tanınması, dernek kurma özgürlüğünün güvence altına alınması ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının uygulanması yönündeki tavsiyeleri de rapora yansıdı.

Eğitim ve dini özerklik vurgusu

Raporda, Türk ilkokullarının kapatılması ve eğitim alanındaki uygulamalara ilişkin ABTTF’nin eleştirileri de yer aldı.

ABTTF’nin eğitim özerkliğinin yeniden tesis edilmesi, Türk okullarına ilişkin kararların azınlık toplumuna bırakılması ve anadilde eğitim hakkına saygı gösterilmesi yönündeki tavsiyeleri aktarıldı.

Dini özerklik konusunda ise seçilmiş müftülerin tanınması, devlet müdahalesinin sona erdirilmesi ve 4964/2022 sayılı yasanın kaldırılması yönündeki tavsiyelere yer verildi.

ELEN’den Türkçe eğitim ve kimlik vurgusu

ABTTF’nin 2025’te üyesi olduğu Avrupa Dil Eşitliği Ağı’nın (ELEN) katkıları da raporda yer aldı.

ELEN, Yunanistan’a Batı Trakya Türk Azınlığı’nın etnik Türk kimliğini tanıması, Türkçe eğitim hakkını güvence altına alması ve azınlığın kendi okullarını kurup yönetebilmesine imkan sağlaması yönünde tavsiyelerde bulundu.

Raporda ayrıca azınlıklara yönelik nefret söylemi ve damgalamayla mücadele edilmesi, Yunanistan’ın ilgili Avrupa azınlık hakları sözleşmelerini onaylaması yönündeki tavsiyeler de aktarıldı.

UPR incelemesi kasım ayında

Yunanistan’ın dördüncü UPR incelemesinin, 2-13 Kasım 2026 tarihlerinde Cenevre’de düzenlenecek BM UPR Çalışma Grubu’nun 53. oturumunda gerçekleştirilmesi bekleniyor.

ABTTF Başkanı Halit Habip Oğlu, BM paydaş raporunda Batı Trakya Türk Azınlığı’nın kimlik, örgütlenme özgürlüğü, eğitim, dini özerklik ve nefret söylemi gibi sorunlarının yer almasının önemli olduğunu belirtti.

Habip Oğlu, ABTTF’nin BM’ye sunduğu kapsamlı katkının rapora yansımasını uluslararası çalışmalarının somut bir sonucu olarak değerlendirdi ve UPR sürecinde Batı Trakya Türk Azınlığı’nın sorunlarını gündeme getirmeye devam edeceklerini söyledi.