EFA’dan Yunanistan’a azınlık hakları tepkisi: Makedon ve Türk azınlıklar baskı altında

Avrupa Hür İttifakı’nın (EFA) çalışma grubu, Yunanistan’ı Makedon ve Türk azınlıklara yönelik baskı, yargısal taciz ve ayrımcılıkla suçladı. Açıklamada, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarının uygulanmaması da eleştirildi.

Azınlıklara yönelik baskı iddiası

Avrupa Hür İttifakı (EFA) Dilsel ve Azınlık Hakları Çalışma Grubu, Yunanistan’da Makedon ve Türk azınlıklara yönelik uygulamaların yoğunlaştığı yönündeki iddialar nedeniyle ciddi endişe duyduğunu açıkladı.

Çalışma grubu tarafından yayımlanan bildiride, 2024 ve 2025 yaz aylarında belirginleştiği ve 2026 yılında da devam ettiği öne sürülen baskıların, idari engellerin ötesine geçerek ceza soruşturmaları, yargısal süreçler ve kültürel etkinliklere müdahaleler şeklinde sürdüğü ifade edildi.

Açıklamada, Avrupa ve uluslararası kurumlara çağrıda bulunularak Yunanistan’ın insan hakları ve azınlık hakları alanındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi istendi.

Makedonca kültürel etkinliklere müdahale 

EFA çalışma grubu, özellikle Batı Makedonya bölgesinde, Florina (Lerin) vilayetinde Makedonca geleneksel şarkı ve dansların yer aldığı kültürel festivallere yönelik müdahaleler yaşandığını belirtti.

Bildiride, Aetos ve Amindeo’daki etkinliklerde İş Teftiş Kurumu denetimleri, gürültü şikayetleri ve etkinliklerin erken sona erdirilmesi gibi uygulamaların yaşandığı belirtildi. Sklithro’da ise Makedonca gerçekleştirilen bir gösterinin bölge vali yardımcısı tarafından kesintiye uğratıldığı iddia edildi.

Ayrıca Makedon azınlık mensuplarının kültürel festivallere katılımları nedeniyle toplu suç duyurularına ve ceza süreçlerine maruz bırakıldığı öne sürüldü.

EFA’nın açıklamasında, bir Yunan avukat tarafından açıldığı belirtilen kapsamlı bir davanın Makedon azınlığından 15 kişiyi, Krste Misirkov Derneği’ni ve Batı Trakya Türk toplumunu temsil eden Dostluk, Eşitlik ve Barış Partisi’ni (DEB) hedef aldığı kaydedildi.

Çalışma grubu, söz konusu uygulamaların azınlıkların kültürel etkinliklerini orantısız biçimde hedef aldığını ve toplumda baskı ortamı oluşturduğunu savundu.

Dört Türk azınlık temsilcisine 17’şer ay hapis cezası

EFA açıklamasında Batı Trakya Türk azınlığıyla ilgili gelişmelere de geniş yer verildi.

Bildiride, Ekim 2024’te İskeçe’deki Çınar Camii’nde yaşanan olay hatırlatılarak, Yunan makamlarınca atanan müftülerin Türk azınlık mensuplarıyla karşı karşıya geldiği belirtildi.

Olayın ardından dört Türk azınlık temsilcisi hakkında ceza süreci başlatıldığı, Haziran 2026’da görülen davada dört temsilcinin de 17’şer ay hapis cezasına çarptırıldığı ifade edildi.

Çalışma grubu ayrıca, müftülerin belirlenmesi sürecinde görev alan 33 kişilik danışma kurulunun oluşturulma yöntemini de sorguladı. Ocak 2026’da Dimetoka’da toplanan kurulun ardından Ekim ayında İskeçe ve Gümülcine’de müftü atamalarının gerçekleştirildiği hatırlatıldı.

EFA, kurul üyelerinin Türk azınlık tarafından tanınmadığını belirtirken, basına yansıyan bazı kurul üyelerinin kamu sektöründe maaşlı çalışan kişiler olduğu yönündeki bilgilerin de açıklığa kavuşturulması gerektiğini savundu.

Bildiride, azınlığın kabul etmediği dini liderlerin atanmasının toplumsal güveni zedeleyebileceği ve mevcut sorunları derinleştirebileceği uyarısında bulunuldu.

AİHM kararlarının uygulanmaması eleştirildi

EFA çalışma grubunun açıklamasında öne çıkan başlıklardan biri de Yunanistan’ın Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarını uygulamaması oldu.

Makedon azınlığıyla ilgili olarak “Yunanistan Makedon Kültür Evi ve Diğerleri” davasına dikkat çekilen bildiride, AİHM kararının aradan on yılı aşkın süre geçmesine rağmen uygulanmadığı ileri sürüldü.

Türk azınlığıyla ilgili olarak ise Bekir-Usta dava grubuna işaret edildi. Türk azınlık mensupları tarafından kurulan derneklerle ilgili bu kararların 18 yıldır uygulanmadığı belirtildi.

Açıklamada, Haziran 2026’da AİHM’nin İskeçe Türk Kadınları Kültür Derneği lehine verdiği karara da değinildi. Mahkemenin, Yunanistan’ın Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamındaki yükümlülüklerini ihlal ettiğine hükmettiği hatırlatıldı.

Buna rağmen Yunanistan Temyiz Mahkemesi’nin, AİHM kararının uygulanması ve derneğin tescil edilmesi yönündeki başvuruyu reddettiği ifade edildi.

Söz konusu sorunların, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi’nin (AKPM) Yunanistan hakkındaki Eylül 2026 tarihli izleme raporunda da ele alındığı kaydedildi.

EFA, Yunanistan hükümeti tarafından 2024 yılında oluşturulan uzman komitesinin ilgili davaları incelemesine rağmen bugüne kadar somut adımlar atılmadığını savundu.

Avrupa kurumlarına acil müdahale çağrısı

EFA Dilsel ve Azınlık Hakları Çalışma Grubu, Birleşmiş Milletler, Avrupa Konseyi, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Parlamentosu’na çağrıda bulunarak Yunanistan’daki gelişmelerin yakından izlenmesini istedi.

Çalışma grubu, Avrupa kurumlarından Yunanistan’ın azınlık hakları konusundaki yükümlülüklerinin yerine getirilmesini sağlamalarını, iddia edilen ihlalleri kamuoyu önünde gündeme taşımalarını ve azınlıklara yönelik baskıların sona erdirilmesi için girişimde bulunmalarını talep etti.

Ayrıca AİHM kararlarının uygulanması, Makedon ve Türk azınlıklara ait kültürel ve dilsel kuruluşların özgürce faaliyet gösterebilmesi, nefret söylemiyle mücadele edilmesi ve azınlıkların kimliklerinin tanınması yönünde Yunan makamlarına çağrı yapılması istendi.

Açıklamanın sonunda EFA çalışma grubu, Yunanistan’daki Makedon ve Türk azınlıklarla dayanışma içinde olduğunu belirterek Avrupa genelinde adalet, eşitlik ve azınlık haklarının korunmasına yönelik mücadelesini sürdüreceğini bildirdi.