İATİ’de başarılı bir Batı Trakyalı RIDVAN MURTEZA
Batı Trakya’da Gümülcine şehrine bağlı Salmanlı (Salmoni) köyünde doğan, Türkiye’de üniversite eğitimini tamamlayan, daha da başarılı olmak için Almanya’yı terc
Batı Trakya’da Gümülcine şehrine bağlı Salmanlı (Salmoni) köyünde doğan, Türkiye’de üniversite eğitimini tamamlayan, daha da başarılı olmak için Almanya’yı tercih eden, Uluslararası Hava Taşımacılığı sektöründe bugün 34 ülkede hizmet veren en başarılı şirketlerin başında gelen İATİ (İnternational Air Travel İndex) şirketinde genel müdür yardımcılığına kadar yükselen Batı Trakyalı Rıdvan Murteza ile görevi ve turizm sektörü üzerine röportaj gerçekleştirdik.
25 yıldan beri turizmin içinde olan Rıdvan Murteza, tatil için geldiği Batı Trakya’da kaldığı iki haftalık sürede farklı kişilerle görüşme fırsatı buldu, Yunanistan’daki krizin Batı Trakya’ya ve azınlıklık toplumuna etkilerini gazetemize değerlendirdi. Uzun süreden beri işsiz olan azınlık gençlerine de nasihatta bulunan İATİ’nin başarılı yöneticisi Rıdvan Murteza sorularımızı içtenlikle cevaplayarak şunları belirtti;

Sayın Rıdvan Murteza biraz kendinizden bahseder misiniz?
-20 Mart1964 yılında Gümülcine’ye bağlı Salmanlı köyünde doğdum. İlkokul eğitimimi köyümde tamamladım. Daha sonra Bursa Erkek Lisesi’nde 6 yıl yatılı ögrenci olarak öğrenim gördüm. Ardından İzmir’de Dokuz Eylül Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği’ne bağlı Taş ve Metal İşletmeciliği’nde 2 yıl eğitim aldım. Eğitim hayatıma Ankara Üniversitesi Siyasal Bilimler Fakültesi’nde Ekonomi Bölümü’nde devam ettim. 1989 yılında mezun oldum. Aynı yıl gelecekte daha da başarılı olmak için Almanya’ya gittim. Almanya’ya gitmemde bana her türlü imkanları sağlayan ve Viersen de bulunan sayın Cafer Hasan’ın katkısı çok büyüktür. Kendisine çok teşekkür ediyorum. Evliyim, Hamburg üniversitesinde ingilizce öğretmenliği bölümünde okuyan bir kızım var. 25 yıldan beri Almanya’da turizm sektöründe yer alıyorum.
Turizm sektörüne nasıl girdiniz?
-Almanya’da Viersen de bir süre kaldıktan sonra Hamburg şehrinde kalan yakın arkadaşım Adnan Abdullah beni bu şehre davet etti . Gezmeye gitmiştim. Orada tesadüfen Avrupanın en büyük Türk turizm şirketi olan Öger yöneticileri ile tanıştım ve çalışmaya başladım. Turizm sektöründe 25 yılımı tamamlamış bulunuyorum. Şirketimiz Öger grubuna bağlı beş şirketten oluşmaktadır. Bu şirketlerden biri olan İATİ’de genel müdür yardımcılığı görevini yapıyorum. Şirketimizin patronu bir dönem Avrupa Parlamentosu’nda 5 yıllık milletvekilliği görevi yapmış başarılı işadamı Vural Öger’dir. Kendisinin bilgi birikimlerinden çok şey öğrendik. Biz de ondan öğrendiğimiz bilgiler doğrultusunda iş hayatımızda başarlı bir şekilde ilerledik.
Rıdvan Murteza iş hayatında nasıl başarılı oldu?
- Başarının temelinde benim için önce eğitim geliyor tabii ki. İlk okuldan başlayarak üniversite bitimine kadar 20 yıllık bir eğitim hayatım var. Burada ilk okul ögretmenim Ali Cakmak öğretmene de bizi disiplinli yetiştirdiği için kendisine çok teşekkür ediyorum ve büyük saygı duyuyorum. Almanya’da başarılı olan sadece ben değilim. Bugün doktorlarımız, mühendislerimiz, avukatlarımız da var.Eğitimlerini Türkiye'de bitirip Almanya’ya giden Batı Trakyalılarher türlü zorluklara rağmen başarılı olmuşlardır.Batı Trakya’dan Almanya’ya giden ilk jenerasyon bir yerde yanlış yapmıştır. Oğlu 18 yaşına geldiğinde yanına işçi olarak almıştır. Daha o yıllarda Almanya gibi her türlü imkanların bulunduğu bir ülkede eğitime yönlendirilmiş olsalardı bugün toplumsal konumumuz da çok daha farklı olurdu.Herşeye rağmen bugün Almanya’da çok iyi bir nesil yetişmektedir. Üniversitelerde öğrenim gören ve mezun olan sayımız her geçen gün artmaktadır.
Bir de biz Türkiye’de okurken niçin okuduğumuzu ve Almanya’ya niçin gitmek zorunda kaldığımızı iyi biliyorduk. Ben sosyal medyadan takip ettiğim kadarıyla özellikle Türkiyede eğitim gören gençlerin eğitim yılı içerisinde bile vakitlerinin uzun bir bölümünü Yunanistanda geçiriyorlar. Mesela, ben 12 yaşında köyden çıktım. Biz okurken, senede sadece iki defa Yunanistan’a geliyorduk. Biri Şubat diğeri yaz tatiliydi. Eğitim hayatımızın çoğu anne baba hasretiyle geçti. Şimdiki gençlere bakıyorum da ayda 3 ya da 4 defa Yunanistan`a evlerine geliyorlar. Bu durumun hem ekonomik yönden ailelere zararı oluyor hem de çocukların eğitimlerini iyi şekilde almalarına engel oluyor. Sadece bir düğün ya da eğlence için Türkiye’den kalkıp Batı Trakya’ya geliyorlar. Bizim kuşak bırakın eğlenceyi bayramları dahi göremiyordu. Biz zor dönemde yetiştik. Okumanın ve para kazanmanın zorluklarını bizzat yaşadık. Yaptığımız işimize dört elle sarıldık. Üstlendiğimiz görevde yükselmek için en iyisini yapmak için uğraştık ve başardık.
Yunanistan’da yaşanan krizin azınlık üzerindeki etkileri nelerdir?
- Batı Trakya’ya 15 günlük tatil için geldim. Tatil süresinde çok değişik kişilerle sohbet etme imkanı buldum.Ekonomik krizin toplumumuz üzerindeki etkilerini hissedilir derecede gördüm.Burada bir tesbitimi belirtmek istiyorum. Bir ailede dört kişilik bir nüfusu düşünelim. Dört kişinin bir yılda en düşük fiyattan ödeyeceği OGA sigortası parası 3 bin eurodur. Standart olarak her evi olana da 450 euro civarında vergi getirmişler. Bunun haricinde insanların arabaları veya diğer ihtiyaçlar var. Yıllık gideri en az 6 bin eurodur. 2 bin euroda gıda , giyim vs giderleri gibi düşündüğümüzde yıllık 8 bin euro bir tutara ihtiyaç vardır ki hayatlarını idame ettirebilsinler. Yoksa bugün her aile zarara giriyor. Bu kötü durum ne kadar sürer bilemiyorum. Yeni iş imkanları oluşmazsa yıllar geçtikçe insanlar borç batağına daha da saplanacak. İşin içerisinden çıkamaz duruma gelecekler. Köylerde dükkanlar artık akşam saat 21:00’de kapanıyor. Çarşıda ise dükkanlar tek tek kapanıyor. Bu Batı Trakya ve özellikle azınlığın geleceği olan gençler için çok sıkıntılı bir durum söz konusu.
İATİ Şirketi hakkında bilgi verebilirmisiniz?
-İATİ şirketi, Türkiye’de lise eğitimini bitirdikten sonra Almanya’ya üniversite egitimi için Berlin’e gelen ve eğitimini mühendis olarak tamamlayan Vural Öger tarafından 1969 yılında kurulmuştur. Vural Öger, Türkiye’yi turizmle tanıştıran kişidir. Turizm alanında Almanlara en çok hizmet veren şirketlerden biridir. Tabi ki seneler geçtikce turizm sektöründe de yenilikler oldu. Şirket olarak internet çağını yakından takip ediyoruz, çağa ayak uyduruyoruz. İnternetle neler yapılabileceğini araştırdık. Bir internet portalı olan ve 2010 yılında Türkiye’de Antalya’da kurulan İATİ şirketini, 2011 senesinde Almanya’da IATI GmbH yı Öger şirketler grubuna dahil ettik. Ben bu şirketin genel müdür yardımcısıyım. Turizm alanında önümüzdeki birkaç sene içerisinde şirketimiz borsaya girmek için hazırlıklarını yapmaktadır.
Antalyaspor dünyaca ünlü futbolcu Samuel Eto’yu İATİ’nin desteği ile transfer etti. Şirket artık futbol sektöründe de ismini duyurmaya başladı. Neler söylemek istersiniz?
-Şirketler için en iyi reklam sürekli olarak televizyonlarda, basında, sosyal medyada görünen reklamdır. Şirketinizin reklamını ancak bu kanallarla duyurabilirsiniz. Biz bir turizm şirketiyiz, Antalya da turizmin başkenti. Antalya’daki İATİ şirketimizin sahibi Levent Aydın’dır. Kendisi aynı zamanda Antalyaspor’un asbaşkanıdır. Antalya’ya bir vizyon getirmeye çalışıyorlar. Samuel Eto’nun Antalyaspor’a gelmesiyle takım şampiyon olacak değil. Amaç Antalya’nın bütün dünyada bir turizm cenneti, turizmin başkenti olduğu sporla da tanıtılmasıydı. Eto’yu transfer etmelerindeki birinci amaç odur. İkincisi ise şirketimizin öncülüğünde Almanya’dan işadamlarının belirli maçlara gelmelerini, Antalya’yı daha yakından tanımalarını sağlamaktır.
İATİ Yunanistan’da yatırım yapmayı düşünüyor mu?
-İnternational Air Travel İndex (İATİ) şirketi hava taşımacılığında bugün 34 ülkede hizmet veriyor. En son Bulgaristan’da, şimdi de Atina’da temsilcilik açıldı. Atina’da İATİ’nin temsilciliğini Yunanlı bir turizm şirketi yapıyor. Şimdi hedef Selanik.
Biliyorsunuz Yunanistan’daki 14 havaalanının isletmesini Frankfurt’taki Fraport şirketi aldı. Bu ilerisi için olumlu adımdır. Çünkü Almanya’dan Yunanistan`a daha çok uçak seferleri konulacağının bir işaretidir.
Aslında gençlerimiz için turizm alanında çok büyük bir iş imkanı var. Hep merak etmişimdir , 12 sene oluyor Yunanistan’da Batı Trakyalı öğrencilerin kontejanla üniversitelerde okumaya başlayalı. Mezun olan öğrencilerin kaçı iş hayatına atıldı ve yüzde kaçı iş arıyor. Aslında keşke mezun olmuş azınlık öğrenci kardeşlerimiz turizm alanına ağırlık verebilseler. Biz de kendi ağırlığımızı hissettirerek bu işi kendi insanımızın yapmasını sağlayabilsek. Gazeteye ilan vermiştik ama Batı Trakya’dan genç kardeşlerimizden bana olumlu dönüş olmadı. Sadece bir iki kişi aradı. Onlar da bir eleman olarak çalışmak istediler. Biz eleman olarak çalıştırmak değil temsilcilik veriyoruz. Biz İATİ şirketi olarak şunu yapıyoruz. Diyelim ki, Selanik’te bir ofis açılacak. Temsilcilik ofisinde bilgisayar v.b alt yapılar şirketimiz İATİ tarafından kuruluyor. Bugün dünyanın her tarafında hazır para sadece turizmden geliyor. Selanik’te şirketimizin temsilciliği bizim azınlık insanımız tarafından açılmasını çok arzu ediyorum.
Temsilciliği alan kişi eğitiliyor mu?
-İATİ şirketinin Antalya’da turizm eğitimi veren okulları var. Temsilcilik ofisi açacak kişilere Antalya da eğitim veriliyor. Bu konuda çok büyük yol aldık. Alt yapımız mevcuttur.
1980 yılından sonra Türkiye’de turizm dersi konuldu. Bir turizm dersi ögretmeni sınıfta bulunan 30 kişiye şöyle bir soru sormuştu o zaman Lise de okuyorduk.Gelecek 50 yılın en çok rağbet görecek olan mesleklerini sayarmısınız demişti . Tüm sınıf tıp , avukatlık , mühendislik v.s. gibi meslekleri söyledik.Bize gelecekte çok geçerli olacak mesleklerden biri internet çağı diğeri de turizm çağı demişti. Bize sorarlardı turist nedir diye. Biz turisti sırtına çantayı alan, saçı sakalı karışmış hipi gibi gezen bir tip canlandırırdık. 1980’den sonra Antalya’ya verilen hizmetlerle bugün Türkiye turizm cenneti oldu. Bu kimin aklına gelirdi, kimsenin. Bunu şöyle başardılar. Bugün otellerde barmenler bile turizim okulundan geliyor. Yunanistan’da böyle birşey yok. Herşeyden önce eğitim. Bu nedenle şirketimiz turizm okulları açmıştır.
Rıdvan Murteza’nın bundan sonraki hedefi nedir?
-İATİ şirketimizi bir dünya şirketi haline getiriyoruz. İnsanlar seyehat ürünlerini internet ortamında kendileri seçecek. Biz önümüzdeki senelerde bu alanda çok büyük hamleler yapacağız. Rıdvan Murteza’nın bundan sonraki hedefi şirketin daha da büyümesine katkı sağlamak. Şirketi her yerde en iyi şekilde temsil edebilmektir. Şirketimiz ne kadar büyürse şirket içerisinde benim pozisyonum da o kadar yükselir.