Türkçe’nin resmi dil oluşunun 749. yılı kutlanıyor
Türkçenin resmi dil ilan edilişinin 749. yılı kapsamında 13 Mayıs, Türkiye’de “Türk Dil Bayramı” olarak kutlanıyor.
Karamanoğlu Mehmet Bey’in 13 Mayıs 1277’de yayımladığı fermanda yer alan, “Şimden gerü hiç kimesne kapuda ve divanda ve mecalis ve seyranda Türki dilinden gayrı dil söylemeyeler” sözleriyle Türkçe ilk kez resmi dil olarak kabul edildi.
Bu adım, dönemin devlet yönetiminde ağırlığı bulunan Arapça ve Farsçaya karşı Türkçenin resmi statü ve itibar kazanmasında dönüm noktası oldu.
Türkçe kültürün temel mirası-200 milyon kişi Türkçe konuşuyor
Türk Dil Bayramı kapsamında özellikle Karaman, Ermenek ve Balkusan köyünde düzenlenen etkinliklerde Türkçenin korunması ve gelecek nesillere aktarılmasının önemi vurgulanıyor.
Dünyanın en köklü dillerinden biri kabul edilen Türkçe, bugün en çok konuşulan diller arasında altıncı sırada yer alıyor. Türkçe, yabancı dil olarak öğrenilen diller arasında ise beşinci sırada bulunuyor.
Balkanlar’dan Kuzey Kıbrıs'a, Türk cumhuriyetlerinden Irak ve Suriye’ye uzanan geniş coğrafyada 200 milyondan fazla kişi Türkçe konuşuyor.
Türkçenin tarihsel yolculuğu
Türkçe, 13. yüzyıldan itibaren Harezm, Altınordu, Mısır ve Suriye gibi merkezlerde gelişimini sürdürdü.
15. yüzyılda Türk düşünürü ve şairi Ali Şir Nevai, Türkçenin Farsçadan üstün yönlerini savunduğu “Muhakemetü’l-Lugateyn” adlı eseriyle dil bilincinin güçlenmesine katkı sağladı.
Anadolu’da ise Türkçe, Türklerin bölgeye yerleşmesinden yaklaşık 200 yıl sonra yazı dili haline geldi. Oğuz Türkçesine dayanan Anadolu Türkçesi, zamanla edebi eserlerle gelişti.
Yunus Emre ve Osmanlı döneminde Türkçe
Anadolu’da Türk yazı dilinin kurucuları arasında kabul edilen Yunus Emre, Türkçenin gelişiminde önemli rol oynadı.
Türkçe daha sonra Osmanlı İmparatorluğu döneminde Balkanlar’dan Kuzey Afrika’ya kadar geniş bir coğrafyada kullanıldı.
Osmanlı padişahları ve devlet adamları da Türkçeye özel önem verdi. Özellikle II. Murad’ın, dilde sadeleşmeye önem vererek bazı eserlerin yeniden tercüme edilmesini istediği belirtiliyor.
Dilde sadeleşme süreci
19. yüzyılda Tanzimat dönemiyle birlikte toplumsal değişimlerin etkisi yazı diline de yansıdı. Halkın daha kolay anlayabileceği bir dil kullanılması düşüncesiyle sadeleşme hareketleri hız kazandı.
Bugün Türkiye Türkçesi; eğitim, bilim, medya ve edebiyat dili olarak yalnızca Türkiye’de değil, Balkanlar, Kıbrıs, Türk cumhuriyetleri ile Irak ve Suriye’de de kullanılmayı sürdürüyor.
Kaynak:TRTHABER