Kültür - Tarih Sayfası 464

Bir Kitap –“Zito İ Epanastasis”(Yaşasın İsyan)Şair Tuğrul Keskin’in ‘Zito i Epanastasis’ (Yaşasın İsyan) adlı kitabında İzmir’in işgali yıllarında, “Anadolu’nun

Tarih 11 Kasım 2015
Kültür - Tarih Sayfası 464
Bir Kitap –“Zito İ Epanastasis”(Yaşasın İsyan)

Şair Tuğrul Keskin’in ‘Zito i Epanastasis’ (Yaşasın İsyan) adlı kitabında İzmir’in işgali yıllarında, “Anadolu’nun işgali İngiliz emperyalizminin bir oyunudur”, “Kardeşime kurşun sıkmam” dedikleri için İnciraltı’nda Yunan Krallığı’nca kurşuna dizilen 200 krallık karşıtı Yunan askerinden bahsedilmektedir. Dünya tarihinde benzerine pek rastlanılmayan olayda, silah altına alınan Yunan gençleri savaşmak için Pire Limanı’ndan kalkan gemilerle İzmir’e getirilmiş, Anadolu’nun işgaline ve emperyalist paylaşıma karşı çıkarak, savaşmak istemeyen 200 asker, Yunan askeri makamlarınca İnciraltı sahilinde kurşuna dizilmişlerdi. Olay, Yunan Genelkurmay Başkanlığı arşivlerinde vatana ihanet olarak arşivlenmişti. Şair Tuğrul Keskin, kitabı ‘Zito i Epanastasis’i (Yaşasın İsyan) öldürülen askerlere ithaf etmişti. Anadolu’nun işgali sırasında, “Savaşa hayır” dedikleri için kurşuna dizilen Yunan askerleri, katledildikleri yer olan Balçova İnciraltı sahilinde her yıl şiirlerle anılıyor.

Bir Şiir – Hüsran

Ben böyle bakıp durmayacaktım, dili bağlı,
İslâmı uyandırmak için haykıracaktım.
Gür hisli, gür imanlı beyinler, coşar ancak,
Ben zaten uzun boylu düşünmekten uzaktım?
Haykır! Kime, lâkin? Hani sâhipleri yurdun?
Ellerdi yatanlar, sağa baktım, sola baktım;
Feryâdımı artık boğarak, na'şını, tuttum,
Bin parça edip şi'rime gömdüm de bıraktım.
Seller gibi vâdîyi enînim saracakken,
Hiç çağlamadan, gizli inen yaş gibi aktım.
Yoktur elemimden şu sağır kubbede bir iz;
İnler "Safahât"ımdaki husran bile sessiz!  
[Mehmet Âkif Ersoy]

Tarihte Bu Hafta: 9 -15 Kasım

9 Kasım 1444: Varna Savaşı kazanıldı. Tarihin en büyük savaşlarından biri olan Varna Savaşı'nda zafer, Haçlı kuvvetlerini kesin bir yenilgiye uğratan Osmanlı Ordusunun oldu. Mora ve Bulgaristan Osmanlı’ya bağlandı. Böylece Balkanlarda Osmanlı egemenliği kesinleşmiş oldu.

9 Kasım 1912: Arnavutluk Kralı olma arzusundaki Arnavut asıllı hain Tahsin Paşa, Selanik’i savaşmadan Yunanistan’a teslim etti. Verilen sözün aksine Yahudilerle Türkler yağma ve katliamdan kurtulamadı. İngiltere’nin Selanik konsolosu Lamb’in 19 Kasım 1912 Londra’ya gönderdiği belgede kent, ele geçirildikten sonra Yunan asker ve sivillerince haftalarca yağmalanmıştır.

9 Kasım 1993:  Bosna'da Vandalizm. Boşnak Hırvat çatışmasında Hırvat güçler, kentin simgesi haline gelmiş bulunan tarihi Mostar Köprüsü'nü bombaladı. 16. yüzyılın ortalarında Mimar Sinana'ın öğrencisi Hayrettin tarafından inşa edilen köprü, daha sonra Türkiye'nin katkılarıyla yine aslına uygun olarak yeniden yapıldı.

10 Kasım 1918: Batı Trakya Komitesi kuruldu. Teşkilatı Mahsusa'nın telkiniyle İstanbul'daki Batı Trakyalılar tarafından kurulan komitenin amacı, Yunan ve Bulgar boyunduruğunda olan Batı Trakya'yı kurtarmaktı. Niyeti halkın çoğunluğu Türk olan bölgede Wilson prensipleri uyarınca komitenin ilgi alanına Kavala, Drama, Serez bölgesi de girmekteydi.

10 Kasım 1924: Sancak’ta katliam. Partileri Cemiyet'in seçimlerden birinci parti olarak çıkması Müslümanlara, pahalıya ödetildi. Irkçı gruplar, Cemiyet Partisi'nin en fazla oy aldığı yerleşimlere saldırdı. Binlerce insanın katledildiği bu saldırılar sonucu 240 bin kişi de Türkiye’ye göç etmek zorunda kaldı. Böylece ırkçı gruplar asıl amaçlarına da ulaşmış oldu.

10 Kasım 1938: Türklerin Kurtuluş Savaşı Başkomutanı büyük önder Gazi Mustafa Kemal Paşa, yaşama gözlerini yumdu. 19 Kasım 1938’de İstanbul'dan Ankara'ya götürülen Ata'nın naaşı, 21 Kasım 1938’de Ankara Etnografya Müzesi’ndeki geçici kabrine konuldu. 10 Kasım 1953’de de görkemli törenle Anıtkabir'e nakledildi.

10 Kasım 1989: Berlin Duvarı yıkıldı. Duvarın yıkılması bir domino etkisi yarattı ve ardından Doğu Avrupa’daki tüm sosyalist rejimler birbiri ardına yıkıldı. Dünyanın en güçlü silahlı örgütlerinden olan Varşova Paktı da dağıldı. Artık tek kutuplu olan dünyanın yeni patronu gücünü sorumsuzca ve sınırsızca kullanan Amerika’dır.

10 Kasım1989: Bulgaristan’da bir dönem kapandı. Berlin Duvarının yıkılması ve öncülüğünü Türklerin yaptığı gösteriler Bulgaristan’da siyasal sistemi sarstı. Gelişmeler üzerine Devlet Başkanı Todor Jivkov, istifa etmek zorunda kaldı. Bulgaristan Komünist Partisi de Türklerin isimlerinin değiştirilmesi dâhil olmak üzere geçmişin bütün suçlarını Todor Jivkov ve ekibine yükleyerek iktidardan ayrıldı.

11 Kasım 1609: Zitvatorok Antlaşması imzalandı. Osmanlıların lehine gibi görünen aynı zamanda Osmanlı Devleti artık eski gücünde olmadığının da bir göstergesiydi. Çünkü bu antlaşma ile Osmanlı Devleti'nin Avusturya karşısındaki üstünlüğü sona erdi ve siyasi dengeler Osmanlı aleyhine bozulmaya başladı.

11 Kasım 1914: Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı'nda İtilaf Devletlerine savaş
ilan etti. Savaş Osmanlı Devleti ve müttefiklerinin yenilgisiyle noktalandı. Ardından gelen işgale ve Yunanistan’ın Anadolu macerasına ancak Mustafa Kemal’in öncülüğünde verilen kurtuluş savaşıyla son verildi.

12 Kasım 1914: Osmanlı devleti resmen 1. Dünya Savaşına girdi. Savaşta 9 ayrı cephede mücadele veren Osmanlı Devleti 2.900.000 askeri silahaltına aldı. Dört yıl süren savaş boyunca 253.000'i Çanakkale Cephesi'nde olmak üzere, toplam 400.000 şehit verdi. 1.050.000 asker de yaralandı veya esir düştü. 30 Ekim 1918'de de Mondros Mütarekesi'ni imzalayarak savaştan çekildi.

13 Kasım1988: Bulgaristan’da asimilasyona ve baskılara karşı demokrasi ve insan haklarını savunmak üzere Mustafa Ömer Asi’nin başkanlığında Demokratik Liga örgütü kuruldu.

14 Kasım 1913: Atina Antlaşması imzalandı. Balkan Savaşı’ndan sonra imzalanan anlaşmayla Osmanlı Devleti, Girit, Selanik ve Yanya’nı kesin olarak Yunanistan’a bıraktı. Anlaşmayla ayrıca Yunanistan’da kalan Müslümanların mülkiyet, eğitim, dini, kültürel hakları güvence altına alındı. Günümüzde Batı Trakya’da yaşayan Türklerin sahip oldukları hakların temelinde Lozan kadar Atina antlaşması da bulunmaktadır.

15 Kasım 1967: Kıbrıs’ta katliam. Kıbrıs'ta üç Türk köyüne saldırarak işgal eden Rum
tedhişçiler, 28 Türk'ü öldürdü. Ayrıca 200'ün üzerinde Türk de kayboldu. Olağanüstü toplanan Bakanlar Kurulu, genelkurmay başkanı ve kuvvet komutanları ile durumu değerlendirdi. Saldırıların devam etmesi üzerine Türkiye Büyük Millet Meclisi hükümete, 18 Kasım 1967’de silahlı kuvvetleri kullanma yetkisi verdi.

15 Kasım 1983: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bağımsızlığını ilan etti. Türkiye, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ni tanıdığını ilan etti.

15 Kasım 1983: Batı Trakya’da baskı. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ilanının ardından Batı Trakya’da yaşayan Türklere yönelik baskıları yoğunlaştı. 1938 yılından beri faaliyette bulunan Gümülcine Türk Gençler Birliği ile 1936’da kurulan Batı Trakya Türk Öğretmenler Birliğine, tabelalarında “Türk” sözcüğünün bulunması nedeniyle kapatılma davası açıldı. Bunun üzerine Yunan Polisi söz konusu derneklerin tabelalarını söktü. Aynı şekilde İskeçe Valisi de 1927 yılından beri yasalara uygun bir biçimde faaliyette bulunan İskeçe Türk Birliğinin de kapatılmasını istedi ve onun da mermer tabelası yerinden söküldü.


Γεγονότα που επισφράγησαν την ιστορία: 5-11 Noεμ.

4 Νοεμβρίου 1944: Ολοκληρώνεται η εκκένωση της Ελλάδος από τους Γερμανούς. Γερμανικές φρουρές παραμένουν μόνο στα νησιά Ρόδο, Κάλυμνο, Κω, Λέρο, Τήνο, Μήλο, και στο ΒΔ τμήμα της Κρήτης μέχρι τον Μάιο του 1945.

5 Νοεμβρίου 1956: Έρευνα που βλέπει το φως της δημοσιότητας στη χώρα μας αποκαλύπτει ότι 2 εκατομμύρια Έλληνες δεν ξέρουν να βάζουν την υπογραφή τους.

6 Νοεμβρίου 1961: Σφοδρή νεροποντή πλήττει την Αθήνα, με αποτέλεσμα το θάνατο 43 ανθρώπων, ενώ χιλιάδες μένουν άστεγοι.

7 Νοεμβρίου 1926: Εκλογές διεξάγονται στην Ελλάδα, οι πρώτες με απλή αναλογική και με ψηφοδέλτιο μετά την κατάργηση του σφαιριδίου. Εξαιτίας του εκλογικού νόμου, δεν σχηματίζεται αυτοδύναμη κυβέρνηση.

8 Νοεμβρίου 1901: Βίαιες συμπλοκές ξεσπούν στο κέντρο της Αθήνας, με αφορμή τη μετάφραση του Ευαγγελίου στη δημοτική από τον Αλέξανδρο Πάλλη (Ευαγγελικά). Κατά τις συγκρούσεις σκοτώνονται 8 άνθρωποι και τραυματίζονται 80. Η Δημοτική θα αναγνωριστεί ως επίσημη γλώσσα του ελληνικού κράτους 75 χρόνια αργότερα.

9 Νοεμβρίου 1866: Το ολοκαύτωμα της Μονής Αρκαδίου στην Κρήτη. Ο Κωνσταντίνος Γιαμπουδάκης βάζει φωτιά στην πυριτιδαποθήκη και ανατινάζει την ανατολική πτέρυγα της μονής, καταπλακώνοντας Χριστιανούς και Τούρκους.

9 Νοεμβρίου 1989: Ανοίγουν τα σύνορα της Ανατολικής Γερμανίας για τους πολίτες της, έπειτα από δεκαετίες. Το Τείχος του Βερολίνου, το σύμβολο του Ψυχρού Πολέμου, γκρεμίζεται.

10 Νοεμβρίου 1885: Ο Γκότλιμπ Ντάιμλερ, ιδρυτής αργότερα της Mercedes, κατασκευάζει την πρώτη μοτοσικλέτα. Είναι 264 κ.ε. και αναπτύσσει μέγιστη ταχύτητα 12 χλμ/ώρα. Την οδηγεί ο γιος του Πάουλ.

10 Νοεμβρίου 1989: Ανατρέπεται το κομουνιστικό καθεστώς της Βουλγαρίας. Ο Τεοντόρ Ζίβκοφ εγκαταλείπει την ηγεσία του βουλγαρικού Κομμουνιστικού Κόμματος, μετά από 35 χρόνια στην εξουσία.

11 Νοεμβρίου 1950: Σμήνος ελληνικών πολεμικών αεροσκαφών αναχωρεί για την Κορέα, προκειμένου να λάβει μέρος στις εκεί επιχειρήσεις, υπό τις δυνάμεις του ΟΗΕ.

Millet gazetesi logo
© 2026 Millet Media
KÜNYE
MİLLET MEDİA Kollektif Şirketi
Genel Yayın Yönetmeni: Cengiz ÖMER
Yayın Koordinatörü: Bilal BUDUR
Adres: Miaouli 7-9, Xanthi 67100, GREECE
Tel: +30 25410 77968
E-posta: info@milletgazetesi.gr
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
MİLLET MEDİA O.E.
Υπεύθυνος - Διευθυντής: ΟΜΕΡ ΖΕΝΓΚΙΣ
Συντονιστής: ΜΠΟΥΝΤΟΥΡ ΜΠΙΛΑΛ
Διεύθυνση: ΜΙΑΟΥΛΗ 7-9, ΞΑΝΘΗ 67100
Τηλ: +30 25410 77968
Ηλ. Διεύθυνση: info@milletgazetesi.gr