Saraybosna’daki Markale Pazar yeri katliamının üzerinden 32 yıl geçti
Sırp güçleri tarafından düzenlenen havan topu saldırısı sonucu 68 kişi hayatını kaybetmiş, 144 kişi ise yaralanmıştı.
Bosna Savaşı’nın (1992–1995) en kanlı saldırılarından biri olarak kabul edilen Saraybosna’daki Markale Pazar Yeri saldırısının üzerinden 32 yıl geçti. Olay, kolektif hafızada derin izler bırakmaya devam ediyor.
Bosna-Hersek’in başkenti Saraybosna’nın merkezinde bulunan Markale Pazar Yeri’nde 5 Şubat 1994’te siviller alışveriş yaparken, şehri kuşatma altında tutan Sırp güçleri tarafından havan topu saldırısı düzenlendi. Saldırıda 68 kişi hayatını kaybetti, 144 kişi ise yaralandı.
Time Balkan'daki habere göre, Saraybosna’daki kuşatma, 5 Nisan 1992’de Sırp güçlerinin ilk barikatları kurmasıyla başladı ve 1.425 gün sürdü. Şehir, 29 Şubat 1996’ya kadar yoğun bombardımana ve keskin nişancı ateşine maruz kaldı. Tepelerde ve yüksek binalarda konuşlanan Sırp keskin nişancılar, kadın, çocuk ve yaşlı demeden sivilleri hedef aldı.
Markale Pazar Yeri saldırısı, savaş sırasında sivillerin en temel ihtiyaçlarını karşılamak için gittikleri yerlerin bile ne kadar tehlikeli olduğunu gözler önüne serdi. 28 Ağustos 1995’te aynı noktada düzenlenen ikinci saldırıda ise 43 sivil yaşamını yitirdi, 84 kişi yaralandı. Bu saldırılar, Bosna Savaşı’nın en trajik ve dünya kamuoyunu en çok sarsan olayları arasında yer aldı.
Anıtlarla gelecek nesillere aktarılıyor
32 yıl sonra Markale Pazar Yeri’ndeki anıt plakalar ve izler korunarak, yaşananların unutulmaması sağlanıyor. Markale, bugün Saraybosna’nın en çok ziyaret edilen noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Her yıl 5 Şubat’ta kurbanlar için resmi anma törenleri düzenleniyor.
Katliamlar ayrıca Bosna Savaşı’na uluslararası ilginin artmasında ve NATO’nun daha aktif rol üstlenmesinde dönüm noktası oldu.
Sorumlular yargılandı
Lahey’deki Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY), saldırıların Sırp birlikleri tarafından gerçekleştirildiğini belgeledi. Sorumlular arasında Bosnalı Sırp komutan Dragomir Milošević 29 yıl hapis cezasına çarptırılırken, Stanislav Galić ömür boyu hapis cezası aldı.
Bosna Savaşı boyunca Saraybosna’da 11.541 sivil hayatını kaybetmişti; bunlardan 1.601’i çocuktu.