Aydınlanma çağından bu yana dinlerin terkedilip moderniteye tapılması

Modernite en yalın anlamı itibariyle geleneksel olan, kültürde yerleşmiş olan her şeyin bir kenara atılıp bunlar yerine yeni/çağdaş/modern unsurlar getirilmesidir. Modernite bize her zaman geleneksel olanın kötü olduğunu ve gelişmiş bir bireyin bunlarla uğraşmaması gerektiğini söyler. Modernite aynı zamanda bireysel aklı savunur ve insana kendi iradesi dışında başka hiçbir şeye bağlı veya bağımlı kalmaması gerektiğini öğütler.

Bilindiği gibi Fransız İhtilali, Sanayi İnkılabı ve Aydınlanma düşüncesi bize moderniteyi getirmişti. Bütün bunlara göre dinler çağdışı eski geleneklerdi ve modern bir insan asla bir dine inanmamalıydı. Din gibi başka diğer gelenekler de gözardı edilirken, insanın rasyonelleşme (akılcılık) ile alakalı gördüğü, duyduğu, hissettiği her şey artık muazzam bir şeymiş gibi geliyordu. Gerçekten o dönem yapılan heykeller, resimler, bilimsel icatlar insanoğlunun belki de görebileceği en muhteşem şeylerdi. Dikkatinizi çekerim, görebileceği şeyler dedim, çünkü bunların ötesinde görünmeyen ilahi muhteşemlikler artık bir safsata haline gelmişti insanoğlu için.

Değişme o denli geniş kapsamlıydı ki ahlak terimi bile büyük dönüşümlere uğradı. Sözgelimi ahlak, artık toplumda düzen için değil, bireyin egosu için kullanılmaktaydı ve birey egosu dışında toplumdaki kaosun hiçbir önemi yoktu. Kendisiyle çelişen yeni ahlak görüşüne göre herkes istediğini yapmakta özgürdü, herkes istediğini dile getirebiliyordu, bunlar hiç abartısız olabiliyordu, fakat aynı zamanda bunlar bireye isabet ettiğinde o birey de her türlü karşılık verebiliyordu, bu şekilde toplum gittikçe dehşet bir kaos ortamına doğru sürüklenmekteydi.

Şimdi bunları neden anlattığımı merak edebilirsiniz, merakınızı bir nebze gidermek için yazının başlığına tekrar bakın. Başlıkta ilahi olan her şeyin gerçekdışı görülürken, yeni ve rasyonel olan her şeyin ise muazzam rağbet görmesi ifade edilmektedir. Burada Allah’a açık bir şekilde meydan okuma vardır (Her ne kadar inanmasalar da).

Bunların detaylarına pek fazla inme gereksinimi duymuyorum, ancak çok ince bir noktada dikkatinizi çekmek isterim. O da hiçbir şeye tapınılmaması gerektiğini söyleyen modernitenin kendisine tapılması, yine aynı şekilde her şeyde değişimi ve yeniliği zaruri gören modernitenin asla değiştirilmemesi ve yenilenmemesi.

Demek ki insan aklıyla üretilen hiçbir şey tam manasıyla mükemmel olamaz. Burada bir şekilde Allah’ın varlığı da ispatlanmış oluyor. Şöyle ki, Allah’ın varlığı evrende bir düzenin olmasını gerektirir. Nitekim, asırlardır Allah’ın kurallarına doğru bir şekilde uyan toplumlar düzen, barış, refah ve bilgelik içerisinde yaşarken; insan aklının her şeyden üstün görülmeye başlandığı dönem kaosun başlangıcı olmuştur. Oysa ki, her ne kadar modernistler insanların eskiden köle gibi yaşadıklarını iddia etse de, eskiden herkes mutluydu; günümüzde ise prangalarından kurtulduğu söylenen insanoğlu en ufak bir şeyden depresyona girmektedir.

Son zamanlarda dünyada yaşanan bütün bu karmaşaların bireysel insan aklının her şeyden üstün gelmesi hevesinden kaynaklanmaktadır. Bireysel insan aklı başkasının iyiliğini düşünmenin kendisini küçük düşüreceğine inanır, oysa ki özgecil düşünen insanlar eskilerin de söylediği gibi konulara “büyüklük bizde kalsın” mantığıyla yaklaşır. Birçok şeyi alttan almayı bilir ve bunu yaptığında de kendisi biraz rahatsız olsa dahi sonrasında mutlu olacak bir sürü birey için içerisinde büyük bir ferahlık belirir. İşin özü: Mutlu olmanın sırrı başkasını mutlu etmede yatar, bunu ‘modern’ psikoloji de tasdik eder.