Dünyada kimliklerin akıbeti ne olacak?

Kim bilebilirdi ki insanların etnik kimlik kompleksinden savaşacak kadar düşeceğini? Ama öyle oldu. Fransız İhtilali sonrasında kopan milliyetçilik furyası insanı iyice canileştirmişti. Bu da aslında moderniteyle birlikte insanın kendini evrenin merkezinde görmesinin akabinde içinde bulunduğu grubu da en üstün grup olarak görmeye başlamasıyla oldu.

Bugün, bütün Almanya tipi ulus devletlerde ortak bir görüş vardır ki, o da devletin kimliğini oluşturan ulusun dışındaki ulusların milli bütünlüğe zarar verecekleridir. Ancak, Fransız İhtilali öncesi İmparatorluklarda çeşitli ulusların bir arada barış içerisinde yaşamış olması birilerinin dikkatini ısrarla çekememektedir.

Neden çekememektedir? Neden çeksin? Farklılıklara saygı göstermek kimsenin umrunda değil ki, buna yönelik dermanlar üretilsin. Tek meram kendi uluslarını diğerlerinden üstün göstermek.

Tabi dermanı bulmak için geliştirilen çözümler de dermana yönelik oluyor, yani üstünlüğü kanıtlamaya yönelik. Nitekim iş genetiğe kadar inmiş olup mevzubahis devletler ‘öteki’lerden üstün olduğunu kanıtlamak için başta zeka testleri yapmış ve bununla üstünlüklerini kanıtlamışlardır. Tabi aynı insanların farklı coğrafyalarda farklı sonuçlar verdiğini kimse göremiyordu. Mesela, kendi ülkesinde üstün zeka olan biri göç ettiği bir ülkede farklı neticeler verebilmektedir. Başkasının ülkesinde kısıtlandığı için zeka seviyesi düşen fertte olduğu gibi daha önce ‘öteki’ üzerinde daha doğrusu tahakküm altında, sömürge olan ‘öteki’ye yapılan testleri düşük çıktığı gibi daha konforlu bir hayat sürdüğü ülkede bu durum tersine dönebilmektedir.

İnsan seviyesini bu kadar düşürmüştü. Daha önce sürekli başkasının toprağı üzerinde hak talep eden insanoğlu bu sefer de kendi ait olduğu grubu göklere çıkardı. Günümüzde de mikromilliyetçilikler artmış olup, imparatorlukların parçalanması gibi uluslar parçalanmaktadır. “Sen bağımsızsan ben de bağımsız olurum, benim senden neyim eksik” düşüncesiyle günümüzde hareket eden ve farkında olmasalar da yıkıma yol açan etnik gruplar aslında haklı. Peki bu kimlik çatışmalarının temelinde yatan şey ve düzeni sağlayan şey nedir?

Öncelikle insan, iradesi sayesinde hem kötülerin kötüsü olabiliyorken, hem de iyilerin iyisi olabilmektedir. Tarihin hiçbir döneminde ırkçılık yapmamış insan da artık kendisine “ırkçı” yakıştırması yapılınca hareket değil, iltifat olarak kabul ediyor ve kötülerin kötüsü oluyor.

Hiçbir insanın tabiatında ırkçı olmak gibi bir duygu yoktur, bunu oluşturan kirli zihinlerdir. Tarihin birçok döneminde avcı-toplayıcı toplumlar dahil ulus savaşı yapmamış toplumlar, son birkaçyüz sene yapıyorsa bunun sebebi sosyolojik değil politiktir ve politik varsa etik yoktur.

O halde bilinmelidir ki, etnik grupların ayaklanmasını tetikleyen yegane unsur onlara zorla dayatılanlardır. Türkiye örneği verecek olursak, Osmanlı Devleti’nde Osmanlılık adı altında ulusçuluk akımları başlayınca Kürt sorunları da tetiklenmiş oldu, çünkü onları zorla bir kimlik kalıbına sokmak gerekiyordu. Fakat, cumhuriyet döneminde Menderes ve Özal’ın tasarruflarına rağmen Kürt sorunu ortadan kalktı yerine Terör sorunu geldi. Bu da aslında farklılıkları bir arada yaşatmaya yönelik politikaların etnik sorunları yok ettiğinin kanıtıdır. Terör sorunu ne mi olacak? O, etnik sorunun bitmemesi adına bilinçli bir şekilde çıkarılmış bir sorun.