Sultan II. Abdülhamid’in Girit’teki İzleri - I

Sultan.  II. Abdülhamid Han, iktidar süresi boyunca Girit meselesi ile uğraşmak zorunda kalmıştır.  Girit’in Osmanlı hâkimiyetinden çıkmaması için ve Girit halkının ihtiyacını giderme maksadıyla birtakım iktisadi hamleler yapmıştır. Zira 1880’lerden sonra Girit’te yaşayan Müslimler ile Gayrimüslimler arasında gerginlik artmaya başlamıştır. Dolayısıyla Osmanlı devleti Girit’e hassasiyet göstermiştir.

Sultan, 1882 yılında Girit’in Resmo (Pethimno) şehrinin merkezine bir ilkokul yaptırmıştır. İstanbul’daki hayırseverler okulun masraflarını karşılamak maksadıyla 1888-1891 yılları arasında 25 bin Osmanlı lirası bağışta bulunmuşlardı. Bunların yanı sıra 1891 yılında Osmanlı devleti Resmo’daki ilkokul için devlet hazinesinden belli bir bütçe ayırmıştır. 1889’da Sultanın emri doğrultusunda Resmo merkez ilkokulunda kız öğrenciler de eğitim görmeye başlamışlardır. Resmo ilkokulunda Kur’an, Muhtasar İslam Tarihi, Talim, Kıraat, Edebiyat ve Dilbilgisi dersleri verilmekteydi. Okulda Türk hoca ve muallimlerin yanı sıra Yunan eğitimciler de mevcuttu.

1893 yılında yeni öğretim yılının açılışına Mahmut Celalettin Paşa iştirak etmiştir. 1911 yılında Resmo 4. Merkez ilkokulu ile 1. Merkez ilkokulu aynı binada farklı okul olarak faaliyetlerine devam etmiştir. 1912 yılında her iki okul da birleşme kararı almıştır. 1923 yılında gerçekleşen mübadele sonrasında Girit’te Türk kalmamıştır. Okul binası 1967 yılında restore edilerek tarihi eser olarak muhafaza edilmiştir. 90’lı yıllarda tekrar Resmo 15. Merkez ilkokulu olarak kullanılmıştır. Günümüzde bu bina koruma altında olup müze ilkokul olarak Resmo halkının ziyaretine açıktır.

Binanın boyutu 19’a 16,5 metre olup, toplamda 313 metrekaredir. İki katlı olan yapı 11 sınıftan oluşmaktadır. Duvarların dış görünüşü ve arasındaki boşluklar 550 m²  civarındadır. Sınıfların altısı zemin katta ve beşi ise birinci katta bulunmaktadır. Okulda bir muallim odası mevcuttu. İkinci kat, okul malzemelerinin ve kitapların bulunduğu bir depoyu ihtiva etmekteydi. Sınıflar koridorların eksenine göre düzenlenmişti. Depreme karşı dayanıklı olması için bina köşe taşları ve oyma kireç taşlarından yapılarak etrafı demirlerle örülmüştür. Okulun giriş cephesine bakan on beş kemerli pencere mevcuttur. Giriş kapısının sağ ve sol kısmında aslan ve hilal sembolleri mevcuttur.