Demografik kriz derinleşiyor: Uzmanlara göre 2050’ye kadar 700 bin göçmen artışı kaçınılmaz

Yunanistan’da demografik sorun giderek ağırlaşırken, özellikle 25-44 yaş arası kadın nüfusundaki düşüş krizi daha da derinleştiriyor. Uzmanlara göre, mevcut eğilimlerin tersine çevrilememesi halinde 2050 yılına kadar yaklaşık 700 bin göçmen artışı “kaçınılmaz” bir çözüm yolu olarak öne çıkıyor.

Doğum oranlarında sert düşüş

Veriler, yalnızca Yunanistan’da değil, gelişmiş ülkelerin büyük bölümünde doğum oranlarının ciddi şekilde gerilediğini ortaya koyuyor. Aile kurmayı teşvik eden uygun koşullara sahip ülkelerde dahi bu hedefe ulaşmak zor görünüyor.

Yunanistan’da doğum sayısı 2007-2008 döneminde 117 bin seviyesindeyken, 2025 yılında 65 bin 500’ün altına geriledi. Bu olumsuz eğilimin önümüzdeki yıllarda da devam etmesi bekleniyor.

Toplam nüfustaki azalma, yalnızca iş gücünü değil, doğurganlık açısından kritik öneme sahip 25-44 yaş arası kadın nüfusunu da azaltıyor. Nitekim doğumların yaklaşık %90’ı bu yaş grubundaki kadınlardan geliyor.

Kadın nüfusunda ciddi gerileme

Demografik Araştırmalar ve İncelemeler Enstitüsü’nün (İDEM) verilerine göre, 2007-2025 yılları arasında 25-44 yaş arası kadın nüfusu %27 oranında azaldı.

Bu düşüşün başlıca nedenleri arasında:

- 1980 sonrası doğum oranlarının çökmesi 
- 2010’dan itibaren bu yaş grubundaki bireylerin (özellikle kadınların) yurt dışına yoğun göçü yer alıyor.

Daha az ve daha geç çocuk sahibi olunuyor

1960 sonrası doğan kuşaklarda çocuk sahibi olma eğiliminde belirgin değişimler gözleniyor. Yeni nesiller hem daha az çocuk sahibi oluyor hem de bunu daha ileri yaşlarda gerçekleştiriyor.

1960 sonrası doğanlarda ortalama ilk ebeveyn olma yaşı 26 iken, 1985 sonrası doğanlarda bu yaş 31,5’e yükseldi. 

25 yaş altı doğum oranı %28’den %10,4’e geriledi. 

40 yaş üstü doğum oranı ise %3,8’den %10,7’ye çıktı (2023-2024). 

Ayrıca çocuk sahibi olmayan çiftlerin oranı da hızla artıyor. 1960 kuşağında %13-14 olan bu oran, 1985 civarında doğan kuşaklarda %24’e yükseldi.

Bununla birlikte üç ve daha fazla çocuk sahibi olan kadınların sayısında da ciddi düşüş yaşandı. 1955-1960 doğumlu kadınlarda binde 300 olan bu oran, 1985 civarında doğanlarda binde 130’a geriledi.

“İdeal senaryo gerçekçi değil”

Uzmanlara göre demografik sorunun çözümü için ideal olan, doğurganlık oranının kadın başına 2,3 çocuğa çıkarılması. Ancak mevcut durumda bu hedef gerçekçi görülmüyor.

Demografi profesörü ve İDEM kurucu üyesi Vironas Kocamanis’e göre:

- 2024’te doğum ve ölüm sayısının eşit olması için doğurganlık oranının 2,3’ün üzerine çıkması gerekiyordu. 
- 2060’ta ise göç artışı olmadan aynı denge için bu oranın kadın başına yaklaşık 3 çocuğa ulaşması gerekecek. 

Uzmanlar, bu seviyelerin gelecekte ulaşılmasının mümkün olmadığını vurguluyor.

Çözüm önerileri

İDEM, demografik krizin etkilerini azaltmak için şu adımları öneriyor:

- Çocuk yetiştirme maliyetlerinin düşürülmesi 
- Aile ve iş yaşamı dengesinin iyileştirilmesi 
- Konut krizinin hafifletilmesi 

Öte yandan dikkat çekici bir diğer gelişme ise kadın istihdamı ile doğurganlık arasındaki ilişkinin değişmesi. Artık çalışan kadınların daha fazla çocuk sahibi olduğu görülüyor. 2019 verilerine göre çalışan kadın başına ortalama 1,5 çocuk düşerken, çalışmayan kadınlarda bu oran 1’de kaldı.