Ideal Schools
Ideal Schools

Üç emir: “Bişnev”, “İkra”, “Korkma”

Bu milletin insanının üç düsturudur bişnev, ikra ve korkma. Dilden dile hiç dolaşmamış olsa da insanlar iliklerine kadar hissetmiştir bu üç düsturu.

Köşe Yazıları 27 Ocak 2021
Üç emir: “Bişnev”, “İkra”, “Korkma”

Bu milletin insanının üç düsturudur bişnev, ikra ve korkma. Dilden dile hiç dolaşmamış olsa da insanlar iliklerine kadar hissetmiştir bu üç düsturu.

Bişnev, yani dinle! Mevlâna Mesnevi’sinde neyin ayrılıktan şikâyetini anlatırken “dinle” diyerek başlar:

Bişnev în ney çûn şikâyet mîkoned/Ez cudâyîhâ hikâyet mîkoned
Kez neyistân tâ merâ bobrîdeend/Der nefîrem merd o zen nâlîdeend
Sîne hâhem şerhe şerhê ez firâk/Tâ bigûyem şerh i derd i iştiyâk
Her kesî kû dûr mând ez esl i hîş/Bâz cûyed rüzgâr i vesl i hîş

(Dinle, bu ney nasıl şikâyet ediyor/Ayrılıkları nasıl anlatıyor
Beni neyistandan (kamışlıktan) kestiklerinden beri/Feryadımdan erkek ve kadın herkes ağladı
Ayrılıktan parça parça olmuş bir sine (göğüs) isterim/Özlemimi anlatmak için
Aslından ayrı kalan/Tekrar kavuşma anını arar)

Mevlâna, Mesnevi’nin geri kalanını da aynı dert etrafında sürdürür. Neyistan’dan, öz vatanından, aslından koparılmış bir neyin hikâyesi ya da elest bezminden, Rabb’inden, ona ruhundan üflediği özünden koparılmış insanın hikâyesi. Neyden çıkan her ses ayrılığı anlatan bir şikâyet. O neyin tek tesellisi ise kendisi gibi parça parça olmuş bir sinenin onu dinlemesi. Hepsinden en önemlisi dinlemesi. Konuşan insan dinleyemez, dinlemeyen ise anlayamaz. Halbuki iletişim kurmanın özü dinlemek. Dinlemeden önce konuşma derdinde olan insanın Rabb’ine olan özlemi eksilmiştir Mevlâna’ya göre.

Dinlemeyi öğrenen insan dinlediği Rabbi’nin ikra (oku) emrini işitir:

İkra’ b’ismi rabbik’ellezi halek
Haleka’l insane min alek
İkra’ ve rabbüke’l ekrem
Ellezi alleme bi’l kalem
Allem’el insane ma lem yalem

(Yaratan Rabb’inin adıyla oku
O insanı alaktan yaratmıştır
Oku, kerem sahibi Rabb’in
Kalemle yazmayı öğreten
İnsana bilmediğini bildirendir)

İnsanı dinleyebilmenin Allah’ı dinleyebilmeye benzeten Mevlâna böylece insanımıza dinlemeyi çok iyi öğretmiş ve Kur’an’ın ilk emrini layıkıyla anlamamızı sağlamıştır. İlk emir, yaratan Rabb’inin adıyla okumaktır. Yaratan Rabb’inin adıyla okumak, ilmin ondan geldiğini bilmektir en hülâsa haliyle. Rabb’ini hatırlamadan okumak iman dışında başka neye zarar verebilir ki? En basitinden Hiroşima ve Nagazaki’deki insanlara zarar verir. Yaratan Rabb’inin adıyla okumuş olan Cabir bin Hayyan ise atomun parçalanabileceğini Einstein’dan asırlar önce söylemiş fakat parçalanması durumunda çıkacak olan enerjiyle Bağdat büyüklüğünde bir şehrin helâk olacağını belirtmiştir. Mevlâna derdini anlatmak için ayrılıktan parça parça olmuş bir sine arar iken Bağdat kadar büyük bir şehri helak etmek de neyin nesi?

Dinlemeyi ve okumayı bilen Mehmet Akif ise çıkıp korkma demiş ve devam etmiş:

Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım.
Hangi çılgın bana zincir vuracakmış? Şaşarım!
Kükremiş sel gibiyim, bendimi çiğner, aşarım.
Yırtarım dağları, enginlere sığmam, taşarım.

İnsanın vazifesi dinleyip okumakla bitmiyor. Hz. Muhammed’i düşünün! Dinlemeyi bilen bir arif. Kendisine okumak da öğretiliyor. Ama dinleme ve okuma vazifelerini yerine getirdikten sonra sıra belki de en zoru olan tebliğ vazifesine geliyor. Yapmasak olmaz mı dedirten bir vazife. Vahiy iniyor, peki bunu insanlara nasıl anlatacak? Kim inanır ki ona, değil mi? Türlü türlü saldırılara uğrayacak fakat korkmaması da gerekecek. İşte Mehmet Akif dinlemeyi ve okumayı bilen millete korkmaması gerektiğini hatırlatıyor. İstedikleri kadar hakimiyet kursunlar, hitap ettiği kişi özgürdür ve bu özgürlük hissiyatı onun her şeyi yapabilmesini sağlayacaktır.

Biz ise dinlemeyi çoktan unuttuk, okuma desen yok, korkmamaya ise daha vakit var. Oysaki hiçbirimize peygambere yüklenen sorumluluk kadar ağır sorumluluk da yüklenmemiştir. Yalnızca vazifemizin iç unsurla kaim olduğu bildirilmiştir. Dinleyip arif olacak, arif olup okuyacak, okuyup alim olacak, alim olup tebliğ edecek ve tebliğ ederken de korkmayacağız.
Benzer Haberler
Millet gazetesi logo
© 2021 Millet
KÜNYE
MİLLET MEDİA O.E.
BİLAL BUDUR & CENGİZ ÖMER KOLLEKTİF ŞİRKETİ
Genel Yayın Yönetmeni: Cengiz ÖMER
Yayın Koordinatörü: Bilal BUDUR
Adres: Miaouli 7-9, Xanthi 67100, GREECE
Tel: +30 25410 77968
E-posta: info@milletgazetesi.gr
ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
MİLLET MEDİA O.E.
ΜΠΟΥΝΤΟΥΡ ΜΠΙΛΑΛ & ΟΜΕΡ ΖΕΝΓΚΙΣ Ο.Ε.
Υπεύθυνος - Διευθυντής: ΟΜΕΡ ΖΕΝΓΚΙΣ
Συντονιστής: ΜΠΟΥΝΤΟΥΡ ΜΠΙΛΑΛ
Διεύθυνση: ΜΙΑΟΥΛΗ 7-9, ΞΑΝΘΗ 67100
Τηλ: +30 25410 77968
Ηλ. Διεύθυνση: info@milletgazetesi.gr